οπτικοποίηση της πολιτικής – εκλογές, τηλεόραση και πολιτικός λόγος

November 12, 2010 § Leave a comment

Τηλε-εκλογές, ΜΜΕ, εμμονή στην εικόνα, πολιτική και θέαμα, διασημότητες, απουσία ουσιαστικού πολιτικού διαλόγου, κινήσεις εντυπωσιασμού, απειλές, υπερβολές και πολλά ακόμη, θα μπορούσαν να είναι οι υπότιτλοι των αυτοδιοικητικών – και όχι μόνο – εκλογών.

Γι αυτό το λόγο και μεταφέρουμε κάποια  αποσπάσματα από το βιβλίο του Νίκου Δεμερτζή, (Πολιτική Επικοινωνία. Διακινδύνευση, δημοσιότητα, Διαδίκτυο, Παπαζήση, Αθήνα, 2002), καθηγητή στο Τμήμα Επικοινωνίας & ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Μακροσκελής η αναφορά, αλλά αξίζει τον κόπο…

[…]

Οπτικοποίηση του Δημόσιου Λόγου

Θα ξεκινήσουμε και πάλι από μια θεμελιώδη θέση του Lippmann: «ο κόσμος που είμαστε υποχρεωμένοι να πραγματευθούμε είναι εκτός προσιτότητας, εκτός θέας, εκτός διάνοιας. Πρέπει να εξερευνηθεί, να καταγραφεί και να πλαστεί με τη φαντασία». Πόσο μάλλον στις μέρες μας, που οι κοινωνίες απέκτησαν με τον καιρό έναν άνευ προηγουμένου περίπλοκο και αδιαφανή χαρακτήρα. Έτσι, η γνώση μας για το κοινωνικό μας περιβάλλον δεν στηρίζεται σε άμεση βιωματική εμπειρία, αλλά σε πληροφορίες τρίτων. Το μεγαλύτερο μέρος της γνώσης που έχουν οι άνθρωποι γύρω από την πολιτκή και την οργάνωση της δημόσιας σφαίρας στηρίζεται σε εντυπώσεις και γνώμες που σχηματίζουν βάσει πληροφοριών που δέχονται από τα μαζικά μέσα επικοινωνίας. Η γνώση τους γύρω από τα δημόσια πράγματα είναι ως επί το πλείστον δευτερογενής, και γι’ αυτό επισφαλής ως προς την επιστημολογικής της εδραίωση.

Αυτό είναι έκφανση της μεσοποιημένης (mediatized) εμπειρίας των υποκειμένων της εποχής της ύστερης νεωτερικότητας. Τα ΜΜΕ δεν αντανακλούν απλώς και δεν ορίζουν μόνον, αλλά αποτελούν μέρος της πραγματικότητας για την οποία πληροφορούν. Δηλαδή, συγκροτούν εν μέρει την κοινωνική πραγματικότητα, αποτελούν αναπόσπαστο μέρους τους, έτσι ώστε να μην μπορούμε πλέον να ισχυριστούμε ότι υπάρχει μια πιο πραγματική πραγματικότητα, πέρα από εκείνη που μεσολαβούν, διηγούνται και εξεικονίζουν τα ΜΜΕ. Εδώ και μερικές δεκαετίες η μαζική πολιτική επικοινωνία προσδιορίσθηκε από την κυριαρχία της τηλεόρασης. Αυτό σημαίνει ότι, όπως και με τους άλλους τύπους επικοινωνίας, η πολιτική επικοινωνία καταλαμβάνεται από το Οπτικό και τη λογική του θεάματος (το Εικονικό). Έτσι, κατά ένα μεγάλο μέρος, η πολιτική συμπεριφορά των ατόμων και των ομάδων υφίσταται ως ανταπόκριση σε πολιτικές εικόνες, μια και η πολιτική διαδικασία ορίζεται και συγκροτείται ολοένα και περισσότερο από και με εικόνες. Εικόνες, που σύμφωνα με τον Edelman λειτουργούν ως «συμπυκνωτικά σύμβολα» (condensation symbols – σε αντίθεση με τα «αναφορικά» {referential} σύμβολα), ως συναισθηματικές δηλαδή αναπληρώσεις της απουσίας άμεσων, και από πρώτο χέρι, πολιτικών εμπειριών. « Read the rest of this entry »

Advertisements

για το “δικαίωμα στην πόλη”

November 4, 2010 § Leave a comment

Και ξαφνικά η Ελλάδα “μαθαίνει” το “Δικαίωμα στην πόλη”. Ή έστω η Αθήνα, για να είμαστε πιο δίκαιοι και ακριβείς. Μπήκα επομένως στον πειρασμό, να παραθέσω τις άλλες οπτικές αυτού, του –τόσο τεχνητά δημοφιλούς σήμερα– “δικαιώματος”, ξεκινώντας από το ομότιτλο βιβλίο του Henry Lefebvre “Δικαίωμα στην πόλη, χώρος και πολιτική” (1967). Το απόσπασμα είναι από την εισαγωγή που έχει γράψει για την έλληνική μετάφραση των εκδόσεων Κουκίδα, ο Σ.Σταυρίδης.

[…] Το δικαίωμα στην πόλη δεν αποτελεί απλώς μια διατύπωση του αιτήματος για γενικευμένη προσβασιμότητα στα αγαθά και τις υπηρεσίες που προσφέρει η πόλη. Δεν αποτελεί μια αναδιατύπωση του αιτήματος της δίκαιης αναδιανομής, που μπορεί από την έμφαση στο εισόδημα να μετατοπιστεί και σε μια διεκδίκηση του χώρου. Μια τέτοια προοπτική, παρότι μπορεί να εκφράζει συγκεκριμένους αγώνες στην πόλη που υπήρξαν και υπάρχουν, δεν αμφισβητεί τη θεμελιώδη ποσοτικοποίηση του χώρου στην οποία βασίζεται η αλλοτριωτική εξάπλωση του αστικού. « Read the rest of this entry »

Ο Mike Davis στο περιοδικό Occupied London

October 3, 2010 § Leave a comment

Αντίσταση, Ανατροπή και Καταστροφή του Συμπλέγματος της Επιτήρησης και του Ελέγχου: μια συνέντευξη με τον Mike Davis

(Η μετάφραση του κειμένου από τα αγγλικά, έγινε από τους αναρχικούς πυρήνες δυτικής Μακεδονίας)

Ο Mike Davis είναι καθηγητής ιστορίας στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Ιρβάιν, και συγγραφέας μεταξύ άλλων των “City of Quartz: Excavating the Future in Los Angeles” (1990), “Dead Cities, And Other Tales” (2003) και το πιο πρόσφατο, “Buda’s Wagon: A Brief History of the Car Bomb” (2007). Παρακάτω, ακολουθεί ένα απόσπασμα από συνέντευξή του στο περιοδικό Voices of Resistance from Occupied London στις 23/2/07 στο Λονδίνο. « Read the rest of this entry »

Η κουλτούρα στην παγκοσμιοποιημένη πόλη

October 3, 2010 § Leave a comment

Η μετάφραση από τα αγγλικά, έγινε από το “παραμύθι της πόλης”.
Οι υποσημειώσεις είναι επίσης δικές μας, για την καλύτερη κατανόηση του κειμένου.

Ο Zygmunt Bauman είναι ένας από τους πιο δημιουργικούς και σημαντικούς κοινωνιολόγους σήμερα, έχοντας εκδόσει περίπου τριάντα βιβλία και πάνω από εκατό άρθρα. Το ενδιαφέρον του περιλαμβάνει ανάμεσα σε άλλα και θέματα όπως η παγκοσμιοποίηση, νεωτερικότητα/μετανεωτερικότητα, καταναλωτισμός και θέματα ηθικής. Το “Η κουλτούρα σε μία παγκοσμιοποιημένη πόλη” είναι η δική του συνεισφορά στο Occupied London.

Οι πόλεις και πιο συγκεκριμένα οι μεγα-πόλεις σαν το Λονδίνο, είναι οι κάδοι απορριμμάτων όπου μέσα τους πετιούνται όλα τα προβλήματα της παγκοσμιοποίησης. Είναι επίσης και τα εργαστήρια στα οποία, η τέχνη του να ζεις με αυτά τα προβλήματα (και όχι του να τα επιλύεις) δοκιμάζεται, τεστάρεται και (αν όλα πάνε καλά…) αναπτύσσεται. Οι πιο μεγάλες συνέπειες της παγκοσμιοποίησης (κυρίως ο διαχωρισμός της εξουσίας από την πολιτική και η μετατόπιση των λειτουργιών που κάποτε ήταν υπό την ευθύνη των πολιτικών αρχών στις αγορές, από τη μία πλευρά και στις ατομικές πολιτικές-ζωής[1], από την άλλη) έχουν ήδη μελετηθεί εκτενώς και περιγραφεί λεπτομερέστατα. Θα αυτοπεριοριστώ συνεπώς, σε μία πτυχή της διαδικασίας παγκοσμιοποίησης – που σπάνια εξετάζεται σε συσχετισμό με την παραδειγματική αλλάγή στη μελέτη και θεωρία της κουλτούρας: και συγκεκριμένα, στο μεταβαλλόμενο μοντέλο της παγκόσμιας μετανάστευσης. « Read the rest of this entry »

Los Angeles 1992: πόλη και εξέγερση

August 30, 2010 § Leave a comment


Κυριακή, 3 Μαρτίου 1991. Ο Rodney King, μαζί  με τον φίλο του Bryant Allen, οδηγούν το αυτοκίνητό τους όταν ένα περιπολικό της αστυνομίας τους κάνει σήμα να σταματήσουν. Ο King τους αγνοεί και ξεκινάει ένα ανθρωποκυνηγητό στους δρόμους του Los Angeles. Μετά από 8 χιλιόμετρα και ενώ τα αυτοκίνητα έχουν αναπτύξει ταχύτητες διπλάσιες των επιτρεπτών ορίων, ο οδηγός συλλαμβάνεται. Αυτό που ακολουθεί είναι ανατριχιαστικό και καταγράφεται από την ερασιτεχνική κάμερα του George Halliday, έναν κάτοικο της περιοχής ο οποίος παραδίδει το βίντεο ντοκουμέντο στις αστυνομικές αρχές την επόμενη ακριβώς μέρα. Ο απολογισμός; 11 κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις και ρήξη νεφρού. Το βίντεο προβάλλεται από το κανάλι 5, καθώς και από άλλα διεθνή δίκτυα. Δέκα μέρες μετά, οι αστυνομικοί παραπέμπονται σε δίκη, με την αστυνομική αναφορά να παραλείπει πλήρως το κομμάτι του ξυλοδαρμού. Και οι τέσσερις δήλωσαν αθώοι. « Read the rest of this entry »

Masdar City: το νέο επίδικο

August 18, 2010 § Leave a comment

“αυτό είναι πλασματικό,” είπε. “Δεν είναι για εμάς. Γιατί δεν μπορούν να φτιάξουν κατοικίες για τα χαμηλά εισοδήμτα; Αυτό είναι ελκυστικό μόνο για την ελίτ, τους επιχειρηματίες. Ποιος άλλος θα ζήσει εκεί; Για ποιον χτίζουν την Masdar;”
κάτοικος Abu Dhabi σε δήλωσή του στην εφημερίδα Guardian


Λίγες δεκαετίες πριν, όταν άνοιγε το θέμα πόλη στους κύκλους των θεωρητικών, κανείς δεν σκέφτηκε να περιγράψει με επιστημονικούς όρους το περιβάλλον μιας πόλης (κοινωνικοοικονομικό – πολιτισμικό) σαν της Masdar City. Λίγα χρόνια πριν, η κουβέντα περί πόλεως στρεφόταν γύρω από θεωρίες ανάπτυξης, εξέλιξης, ερμηνείας, διασποράς, συνέχειας – ασυνέχειας, κοινωνικής – πολιτισμικής ταυτότητας, κοινωνικής συνοχής, κοινωνικών αγώνων κ.α· και όχι άδικα. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, το επίδικο γύρω από το σχεδιασμό της πόλης ήταν η καταστροφή του συνεκτικού αστικού ιστό από την πολεοδόμηση του Μοντέρνου· και πάλι όχι άδικα. Σήμερα όμως, με την ανέγερση της Masdar City, ζητήματα δεδομένα, θέματα αυτονόητα, κεκτημένα αδιαπραγμάτευτα, μπαίνουν στο σάκο της αμφισβήτησης.

Masdar στα αραβικά σημαίνει Πηγή. Αυτή είναι άλλωστε και η φιλοδοξία του εγχειρήματος: να αποτελέσει, μεταξύ άλλων, πηγή έμπνευσης για μελλοντικές εφαρμογές. Βρίσκεται στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, σε μια παραθαλάσσια περιοχή, μόλις 17 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Abu Dhabi, δίπλα στο διεθνές αεροδρόμιο και είναι σχεδιασμένη έτσι ώστε μελλοντικά, να λειτουργεί με μηδενικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα (environmental footprint). Οι εργασίες κατασκευής έχουν ήδη ξεκινήσει, και ο χρόνος αποπεράτωσης τοποθετείται γύρω στα τέλη του 2013, με την πρώτη φάση του έργου να παραδίδεται το γύρω στο 2010. Για την αρχική ιδέα και την υλοποίηση του έργου ευθύνεται η Εταιρεία Ενέργειας Μέλλοντος του Abu Dhabi (Abu Dhabi Future Energy Company), που δραστηριοποιείται γύρω από ζητήματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η πρόταση βρήκε γρήγορα υποστηρικτές στους κόλπους του παγκόσμιου οικονομικού στερεώματος. Ανάμεσα στους συνεργάτες του πειράματος συγκαταλέγονται και οι: MIT, General Electric, BP, Royal Dutch Shell, Mitsubishi, Rolls-Royce, Total S.A., Mitsui, Fiat καθώς και η γερμανική επιχείρηση ηλιακής ενέργειας German Conergy. Αυτοί θα είναι και οι βασικοί επενδυτές του πειράματος, που με την εγκατάσταση των ερευνητικών τους κέντρων εντός Masdar, θα χρηματοδοτήσουν έμμεσα, ή άμεσα την κατασκευή της· κόστος που υπολογίστηκε ότι θα ανέλθει περίπου στα 22 δις δολάρια.

« Read the rest of this entry »

Where Am I?

You are currently browsing the απόψεις category at το παραμυθι της πολης.

%d bloggers like this: